TATİLDE ÇOCUKLAR NE KADAR HAREKET EDİYOR?

Yaz tatili, çocuklar için okulun getirdiği program ve sorumluluklardan uzaklaşıp
dinlenmenin, eğlenmenin ve zaman geçirmenin adı olsa da; hareket açısından
bakıldığında beklenmedik bir riski de beraberinde getirebilir. Okul döneminde fark
edilmeden sağlanan günlük hareket miktarı, tatille birlikte büyük ölçüde ortadan kalkar
ve bu durum büyüme çağındaki çocukların kas-iskelet gelişimini olumsuz etkileyebilir.
Çoğu ebeveyn, çocuğunun günlük hareketinin büyük kısmını spor kulübü ya da planlı bir
aktiviteyle sağladığını düşünür. Oysa okul günü içinde teneffüsler, servis yolculuğu
öncesi ve sonrası yürüyüşler, beden eğitimi dersleri ve arkadaşlarla yapılan oyunlar,
toplamda önemli bir hareket bütçesi oluşturur. Tatille birlikte bu yapılandırılmış düzen
ortadan kalkınca, çocuklar günün büyük bölümünü oturarak ya da yatarak geçirme
eğilimine girebilir.
Bu boşlukla birlikte artan serbest zaman, çoğu zaman ekran süresinin de artmasıyla
sonuçlanır. Uzun süre telefon, tablet veya televizyon karşısında sabit ve çoğunlukla öne
eğik bir postürde kalmak, büyüme çağındaki omurga ve boyun bölgesinde zamanla duruş
bozukluklarına zemin hazırlayabilir. Ayrıca hareketsizliğin kilo alımıyla ilişkisi,
çocukluk çağı obezitesi açısından da dikkate alınması gereken önemli bir konudur.
Peki ne kadar hareket yeterli sayılır? Dünya Sağlık Örgütü, 5-17 yaş arasındaki çocuk ve
gençlere günde en az 60 dakika orta-yüksek şiddette fiziksel aktivite önermektedir. Bu
süre; koşma, bisiklet sürme, yüzme ve ip atlama gibi kalp atış hızını artıran aktivitelerden
oluşabilir. Tatil döneminde bu hedefin gözden kaçırılmaması, sonbaharda okula
dönüldüğünde hem fiziksel hem de zihinsel uyum sürecini kolaylaştıracaktır.
Bu noktada çocuğu tek başına harekete yönlendirmek yerine, aileyi de sürece dahil eden
aktiviteler daha kalıcı alışkanlıklar oluşturur. Yüzme, eklemlere binen yükü azaltırken
tüm kas gruplarını çalıştıran ve yaz ayları için ideal bir seçenektir. Bisiklet ve doğa
yürüyüşleri hem kardiyovasküler sağlığı destekler hem de ekran süresinden uzaklaştırır.
Sahilde veya parkta yapılan oyun temelli aktiviteler ise çocuğun bunu bir “egzersiz”
olarak görmeden hareket etmesini sağlar. Sabah ya da akşam serinliğinde 30 ila 45
dakikalık düzenli bir hareket saati belirlemek de tatil süresince sağlıklı bir rutin
oluşturabilir.
Fizyoterapi açısından bakıldığında, büyüme çağı kas-iskelet sistemi henüz olgunlaşma
sürecindedir ve düzenli hareket; kemik yoğunluğu, kas gücü ve eklem esnekliğinin
sağlıklı gelişimi açısından temel belirleyicilerden biridir. Uzun süreli hareketsizlik
dönemleri kas kısalıklarına, postür bozukluklarına ve esneklik kaybına yol açabilir. Bu
değişiklikler kısa vadede fark edilmese de, tekrarlayan tatil dönemleriyle birlikte
birikerek ilerleyen yıllarda daha belirgin şikâyetlere dönüşebilir.

Yaz tatili, çocuklar için yalnızca dinlenme değil, aynı zamanda hareket etme fırsatı sunan
değerli bir dönem olarak değerlendirilmelidir. Ailelerin bu dengeyi gözetmesi, hem
çocukların bugünkü fiziksel ve zihinsel iyilik hâlini hem de gelecekteki kas-iskelet
sağlığını destekleyecektir.
Sağlıklı, mutlu ve ağrısız günler dileğimle…
Fzt. Abdullah GÜDENDEDE